Bharati Birje Diggikar

एडगर ॲलन पो (१८०९-१८४९)-   Spirits of the dead -  मृतांचे आत्मे  राखाडी थडगी मनात भरती काळोखल्या जाणिवा एकाकी भ्रमतो तुझा जिवलगा आत्मा स्मशानात या कोणी ना जवळी , कुठे हरवली ती माणसे सर्व जी होती उत्सुक जाणण्यास अवघी एकांतगूढे तुझी एकांती , पण एकटा नसशी तू , हो शांत , मृत्युक्षणी , आत्मे वेढत ते तुला , सतत जे होते सवे जीवनी त्यांची उत्कट आस गूढ धरते छाया तुझ्याभोवती तू हो शांतच , स्तब्धतेतच रहा , जाणून घे ही स्थिती .. आहे स्वच्छ निरभ्र रात्र पण का रागावली आज ती नक्षत्रे वर उंच दूर परक्या स्वर्गातुनी पाहती हे तारेच कधी भरून हृदयी तेजाळती जीविषा आभा तीच तुला ज्वरात थकलेली भासते उष्णशा आता हा ज्वर सोसणे सतत तू , व्यापून राहे तुला आता जे स्फुरती विचार मनी ते सोडायचे ना तुला भासांचे जग आज जे बिलगले आहे तुला येथले , नित्याचेच , जणू तृणांत दंवबिंदू सर्द ओलावले देवाच्या श्वसनापरी झुळुक का नि : स्तब्ध़शी थांबली टेकाडावरले धुके सघनशी छाया जणू गोठली झाडांतून धुके असे लटकते की गूढ गूढातले काही अर्थ भयाण ते सुचव...

ओझिमांडियस ( Ozymandias - Percy Bysshe Shelley , 1792 – 1822 ) भेटे एक कुणी मुसाफिर मला प्राचीन प्रांतातला सांगे , ’’काय विचित्र आक्रित दिसे त्या वाळवंटी मला    होते शिल्लक भव्य पाय नुसते उध्वस्त शिल्पातले ओसाडीत उभे प्रचंड भयकारी दृश्य मी पाहिले त्याच्या पैल जरा रुतून बसले वाळूत अर्धे वर   होते मस्तक ध्वस्त त्रासिक दिसे आठी कपाळावर ओठांच्या मुरडीत थंड भरलेला माज सत्तेतला    शिल्पाचे अवशेष जे विखुरले त्यातून ओसंडला     शिल्पी एक कथा सहेतुक तिथे सोडून गेला पुढे त्याचे भाव जिवंत स्पष्ट उरले पाषाणसृष्टीमध्ये   ती बोटे , मन ते खुशाल उडवे खिल्ली कशाचीतरी   शिल्पाच्या तळी वाक्य एक दिसते अंधूक काहीतरी ‘’तो सत्ताधिश ओझिमांडियस मी ! राजाधिराजाच मी ! माझे कार्य बघून तोंड लपवा हे शक्तिशाली तुम्ही ! ’’   उध्वस्तीत प्रचंड खंड पडले. काही न बाकी दिसे. वाळूचेच विशाल ते पसरले साम्राज्य निस्सीमसे . .’’ -भारती बिर्जे डिग्गीकर I met a traveller from an antique land Who said: “Two vast and trunkless...

             लैला फॉरटिएर यांच्या ‘’ Heart beat ’’ – या शिल्पित कवितेचा मी केलेला  पद्यानुवाद ‘’हृदयस्पंदन ‘’ तू आहेस माझ्या अस्थिमज्जेत पसरणारा विराम माझ्या हृदयाच्या ठोक्यांमध्ये-माझ्या श्वासांच्या कुजबुजीवर अंथरलेल्या एका विश्वाचं वस्त्र– आपल्यात अंतर नाही जराही उरलेलं स्थळकाळ थबकतात जिथे,तिथेच आपण एकमेकांमध्ये खाक होत जातो अस्तित्वाच्या पापुद्र्यांच्या प्रदेशात–प्रत्येक प्रतिध्वनीच्या तरंगाच्या प्रभावात आणि चाचपतो – जिथे बोटं शोधत जातात मला ज्ञात नसलेल्या जागा स्पर्शल्या जातात हळुवार जाग फुटावी तशा मर्दनात – मी मिटून घेते पापण्यांची झापडं माझ्या अपश्य जाणिवेत पावित्र्य रोखून धरत मी शिल्लक राहणार नाही या रात्रीतून या पेयाशिवाय..तुझ्या वर्षावाच्या – मी झाले आहे दूध आणि पाऊस दोन्ही जरी माझी तृषा शमवायला तुझ्याशिवायच या ऊर्ध्वपातित मधाळ चमकत्या अमृताने तुझ्या स्वत:च्या क्षुधेचं पात्र- पी मला आणि मुक्त हो या दाहातून -वेदनेतून प्रत्येक क्षणाच्या आसुसलेल्या तुझ्या त्या स्पर्शाला ...

To Brooklyn Bridge - BY HART CRANE - एक पद्यानुवाद https://soundcloud.com/bharati-birje-diggikar/kygxvllhjs3r पहाटे- पहाटे तरंगात खेळे नवा गारवा शांत विश्रांतसा विसावून पंखांस झेपावतो हा समुद्री ससाणा पुन्हा उंचसा असा वेगवेडी खुळी रिंगणे शुभ्र सांडीत हा दूर झेपावतो      जणू मुक्ततेचेच प्रारूप बंदिस्त खाडीजळाच्या नभी बांधतो       भरारीतली वर्तुळे पूर्ण रेखीत जातो दिठीलाच ओलांडुनी   जशी भास-शी ही शिडे दूर अंधूक दिसतात जातात पाण्यातुनी ..चला शुभ्र पाने भरू आकड्यांनी-करूया व्यवस्थितशा   फायली सरे आजचा दीस : आम्हांस ओतेल ही लिफ्ट कार्यालयाच्या तळी सिनेमातल्या भव्य-विस्तीर्ण दृष्टीभ्रमांचे मला घेरती आठव   पुढे वाकलेली हजारो मनुष्ये असे दृश्य: जादूभरे लाघव कधी ना कुणाला रहस्ये कळाली , नवे लोक येती तरीही पुन्हा खिळावे पुन्हा मंत्रमायेस डोळे असा खेळ जो रोज संपेच ना     इथे बंदराला रुपेरी गतीने तुझ्या पायऱ्या दीर्घ ओलांडती   जणू सूर्य येथून आताच गेला झपाटाच तो राह...

प्रवास – ( The Journey, by Tamara, born 1960, in Israel. A poet, painter, healer and a teacher. ) मी शपथ वाहते वाहत जाण्याची घेऊन जाऊ देत ते परमतत्त्व मला स्व-च्या सीमेपार. घसरत घरंगळत भराभर निसरड्या उतारांपल्याड मी जाते काळोख्या गुहांच्या आत आत मी खिळून जाते आणि सोनेरी वितळत्या विजेत मुक्त नृत्य करते माझ्या शरीराची काहिली उष्णतेत होत असतानाच. शरीर , माझं शरीर , अचानक तोल सुटलेलं , भयाने गोठलेलं बिचारं. त्याला वाटतं आपण मरणार आता. प्रत्येक पेशी गुणगुणतेय विद्युत्भारित गीत एका भव्य पतंग-कीटकाचं. जळत आत आत माझा चेहरा वितळतोय , वितळतोय वाऱ्यात . धृवप्रदेशीय वारा विझवतो ती आग तरीही जळतोय आतून. पृथ्वी हादरतेय समूळ. मी थरथरते , शहारते , थरकापते , तरंगत राहते. गुरफटते .ढाळली जाते अद्भुत फुलांमध्ये . एक प्रचंड अश्मयुगीन रंगवलेला टोळ , प्रार्थना करणारा , स्तब्ध न्याहाळतो मला. मायाविश्वातील शक्तिशाली वाघ झेपावतोय . माझ्या संज्ञा घट्ट बिलगतात पहाडी घारीच्या पंखांना. धृवप्रदेशीय वारा विझवतोय आग पण ...